غيرت در لغت و اصطلاح اخلاق عبارت است از حالت دگرگوني نفساني يک مرد از اينکه ببيند يا متوجه شود که نواميس خانوادگي او مثل مادر؛خواهر؛همسر و دختر او يا نوانيس ديگران در معرض بهره وري حرام قرار گيرد.اين دگرگوني نفساني يا جنبه پيشگيري دارد يا جنبه رفعي و نتيجه آن اقدامات پيشگيرانه يا رفعي است مثل جلوگيري از نشست و برخاست و رفت  آمد با افراد نامحرم خصوصا"افراد بيتقوا و لاابالي. اين امر در روايات درخصوص غيرت به همسر بيشتر مورد تأکيد قرار گرفته است.ازسوي ديگر غيرتي که مورد سفارش قرار گرفته براي مرد است اما غيرت زن مذموم است. زيرا اکثر غيرت زن حسادت درمورد حلال است که خواهرانه محترمه در صورت مایل بودن میتونند به احادیث و روایات مربوط به آن رجوع کنند تا علت آن روشن شود.

غيرت از صفات فطري و ذاتي است و بطور شديد يا ضعيف در انسان و حيوان وجود دارد .

صفت غيرت به صورت اکتسابي نيز قابل تشديد يا تضعيف است. هر چه انسان بيشتر با تمايلات نفساني و خواسته هاي  شهواني وريشه هاي حرص و آز و ... را در وجودش بخشکاند و به تمام انسان درست گردد غيورتر مي شود و حتي  به ناموس  ديگران چون ناموس  خود مي نگرد ( همون کاری که شهدای ما انجام دادند و برای نوامیس هم نوعان خود جهاد کردند و جان فروشی) . اما بي تقوي کسيکه پا در مسير انحراف گذارد ، بي غيرت  نيز مي گردد  و از بي عفتي خود و نواميس خود رنجي نمي برد چه بسا برسد به نوامیس دیگران

  غيرت مندي حدي دارد و آن اين است که زماني از خود نشان داده شود که انسان ببيند کسي مي خواهد خود را در معرض گناه قرار دهد ، اما خارج از اين غيرت بي جا ومذموم است.همچنين حد غيرت از جهت ديگر حلال شدن لذت جنسي و ناموسي است. يعني انسان هر گاه بخواهد يک عمل ناموسي حلال شود و همچنين بعد از آنکه حلال شد نبايد از خود غيرت نشان دهد مثل اينکه هرگاه براي دختر يا خواهر شخصي خواستگار آمد ديگر غيرت بي جا است.

اما هرچیزی باید از حد اعتدال خود خارج نشود و به افراط و تفریط نرسد. غیرت نیز همین گونه است.اگر انسان بی اندازه بی تفاوت باشد بی غیرت است و اگر بی اندازه حساسیت نشان دهد و بی دلیل به نوامیس مشکوک باشد و عرصه را بر او تنگ کند،این کار نیز درست و پسندیده نیست و بسا زیان آن بیشتر باشد و زندگی را از هم بپاشد و بی گناه را به گناه بکشاند.

در حدیثی از امام علی ع داریم:

از غیرت بی جا پرهیز کن زیرا این کار زنان سالم را به گناه و پاکان را به بیماری میکشاند.

و رسول اکرم ص دارند:

خداوند نوعی غیرت را دوست دارد و نوعی دیگر را دوست ندارد،آن غیرتی که خدا دوست دارد جایی است که شک به گناه باشد و غیرتی که خدا دوست ندارد ،غیرت در مورد فرد بی گناه است.

به امید آنکه خداوند بر غیرت مردان ما بیافزاید انشا..